Wiedza z medycyny estetycznej i medycyny pracy. Zdrowy Portal - Warszawa i Poznań!

Hamowanie warunkowe

Hamowanie wygaszające jest dowodem plastyczności układu nerwowego i przystosowywania się organizmu do warunków i zmienności środowiska. W szkole hamowanie wygaszające ogarnia te wiadomości i umiejętności, które przestały być potrzebne w pracy szkolnej i nie są wzmacniane przez nauczycieli drogą pytań i powtórzeń.

Następnym rodzajem hamowania jest hamowanie warunkowe. Wyjaśnimy je na przykładzie. Jeżeli wytworzymy u psa odruch pokarmowy na widok sygnału świetlnego (np. zapalonej żarówki), a później będziemy stosowali sygnał świetlny wraz z jakimś słuchowym (np. uderzeniami metronomu), ale bez podania pokarmu, to pies będzie ujawniał reakcję pokarmową na sygnał świetlny tylko wówczas, gdy sygnałowi świetlnemu nie będzie towarzyszył dźwiękowy. Sygnał świetlny nadal będzie działał sam. Sygnał dźwiękowy stanie się hamulcem odruchu warunkowego. Życiowe znaczenie tego rodzaju hamowania jest jasne. Organizm przestaje reagować w sytuacji, w której jest to niecelowe. Psy polujące na kury nie wykazują tych tendencji w obecności gospodarza, a nawet innych ludzi. Obecność człowieka wpływa hamująco, ponieważ wielokrotnie uniemożliwiła osiągnięcie celu, a nawet spowodowała bolesne skutki. Hamowanie warunkowe wyjaśnia wiele zagadnień pozostających w bezpośrednim związku z uczeniem się.

Duże znaczenie ma tzw. hamowanie różnicujące (rys. 14). Pozostaje ono w związku z subtelnością pracy analizatorów. Jeżeli wytworzyliśmy odruch na jakiś bodziec, np. odruch pokarmowy na uderzenie metronomu, to możemy dążyć do różnicowania uderzeń. Początkowo każde tempo uderzenia będzie wy- woły wał o odruch pokarmowy. Jeżeli jednak będziemy nadawali sygnały w rozmaitym tempie, ale podawanie pokarmu będzie towarzyszyło tylko uderzeniom pewnego określonego tempa, to pies pocznie reagować na uderzenie jedynie w tym tempie. Wszystkie inne bodźce nie będą wywoływały reakcji mimo swojego podobieństwa. Dzięki temu rodzajowi hamowania organizm potrafi wyselekcjonować bodźce o bardzo subtelnych odcieniach. Ma to wielkie znaczenie w procesie nauczania.

Podobne Artykuły

Zostaw odpowiedź

Twoj adres e-mail nie bedzie opublikowany.